Güney Kore Cumhurbaşkanı’nın baş danışmanı Kim Yong-beom, yapay zeka sektöründen elde edilen yüksek karların bir kısmının “vatandaş temettüsü” olarak adlandırılan bir mekanizma ile halkla paylaşılması gerektiğini öne sürdü. Kim, sosyal medya platformu Facebook üzerinden yaptığı açıklamada, yapay zeka altyapısının ülke genelinde yarım asır süresince inşa edilen endüstriyel temelin bir ürünü olduğunu belirtti. “Yapay zeka çağının sağladığı avantajlar sadece birkaç şirketin başarısıyla elde edilmiş değildir. Bu nedenle, bu avantajların bir kısmı tüm vatandaşlara geri verilmelidir” ifadelerini kullandı.
Bu öneri, yapay zeka dalgasından faydalanarak kazanç elde eden büyük şirketler, özellikle de Samsung Electronics ve SK Hynix gibi çip üreticileri üzerinde baskının arttığını gösteriyor. Kim’in açıklamaları, Kore borsasında ani dalgalanmalara sebep oldu; Kospi endeksi %5.1 oranında düştü. Ancak, Kim, şirket karlarına yeni bir beklenmedik vergi uygulanması yerine yapay zeka patlamasından elde edilen “fazla vergi gelirlerinden” yararlanmak istediğini duyurunca, piyasa kayıplarını telafi etti.
Samsung ve SK Hynix hisseleri ilk başta düşüş yaşasa da, daha sonra kayıplarını büyük ölçüde geri kazandı. Fibonacci Asset Management Global’in CEO’su Jung In Yun, Kim’in açıklamalarının, Kore hükümetinin yapay zekayı sadece bir teknoloji trendi değil, aynı zamanda ulusal bir altyapı unsuru olarak gördüğünü ortaya koyduğunu belirtti. Bu durum, Kore’nin yapay zeka arzını, özellikle yarı iletkenler ve güç ekipmanları gibi alanlarda destekleme çabasını yansıtıyor.
Franklin Templeton’dan Christy Tan ise bu tür programların, Asya ekonomilerinin dijitalleşme sürecinde kolektif bir sahiplik anlayışını teşvik etme arzusunu gösterdiğini ifade etti. Geçtiğimiz ay, on binlerce kişi Samsung’un ana çip üretim tesisinin önünde toplanarak, çalışanların yapay zeka gelirlerinden daha büyük bir pay almalarını talep etti. Sendika, işletme karının %15’inin çip bölümünde çalışanlara verilmesini isteyerek, 21 Mayıs’tan itibaren 18 günlük bir grev yapma tehdidinde bulundu.
